काठमाडौं। नेपाली कांग्रेस यतिबेला केवल गुटगत असन्तुष्टिको चरणमा छैन, पार्टी अब पुरानै शैलीमा चल्ने कि नयाँ पुस्ताको नेतृत्वमा नयाँ संरचना र राजनीतिक संस्कृतितर्फ जाने भन्ने निर्णायक बहसमा प्रवेश गरेको छ ।
विशेष महाधिवेशनपछि गगन थापा नेतृत्वमा नयाँ कार्यसमिति बनेसँगै कांग्रेसभित्र लामो समयदेखि दबिएको शक्ति संघर्ष सतहमा आएको हो । निर्वाचन आयोग र सर्वोच्च अदालतबाट समेत वैधानिकता पाएपछि विवादको कानुनी पाटो लगभग टुंगिएको मानिए पनि राजनीतिक स्वीकार्यता र शक्ति सन्तुलनको प्रश्न भने अझै बाँकी छ ।
पूर्णबहादुर खड्का, शेखर कोइराला, विमलेन्द्र निधि, प्रकाशमान सिंहलगायत नेताहरू खुला विद्रोहमा नदेखिए पनि समानान्तर गतिविधि पूर्ण रूपमा रोकिएका छैनन् । छुट्टाछुट्टै भेला, शक्ति प्रदर्शन र दबाब समूह निर्माणले कांग्रेसलाई स्वाभाविक रूपमा अघि बढ्न कठिन बनाइरहेको नेताहरू नै स्वीकार्छन् ।
यद्यपि व्यवहारमा भने असन्तुष्ट पक्षले नयाँ नेतृत्वलाई स्वीकार गरिसकेको संकेत देखिन्छ । विशेष महाधिवेशनको विरोध गरेका अधिकांश नेताहरूले त्यही नेतृत्वको हस्ताक्षर भएको टिकट लिएर निर्वाचन लडेका थिए । यसले अहिलेको संघर्ष वैचारिकभन्दा पनि शक्ति सन्तुलन र भविष्यको भूमिकासँग बढी जोडिएको देखिन्छ ।
कांग्रेसभित्र अहिलेको मुख्य प्रश्न “को सभापति बन्ने ?” भन्दा पनि “नेतृत्व परिवर्तनलाई कसरी स्वाभाविक रूपमा स्वीकार गर्ने ?” भन्ने बनेको छ । लामो समय गुट व्यवस्थापनमै अल्झिएको कांग्रेस संगठन कमजोर हुँदा नयाँ पुस्ता वैकल्पिक राजनीतिक शक्तितर्फ आकर्षित भएको थियो ।
यही पृष्ठभूमिमा गगन थापाको उदयलाई धेरैले कांग्रेसभित्र परिवर्तनको संकेतका रूपमा हेरेका छन् । युवा पुस्तामा देखिएको समर्थन केवल लोकप्रियताको परिणाम नभई पार्टीलाई निर्णयक्षम, कार्यक्रममुखी र नयाँ ढंगले अघि बढाउन सक्ने अपेक्षासँग जोडिएको छ ।
तर चुनौती पनि कम छैन । गगन थापाले आफूलाई कुनै एक गुटको नेता होइन, सम्पूर्ण कांग्रेसको साझा नेतृत्वका रूपमा स्थापित गर्नुपर्नेछ । त्यसका लागि संवादसँगै स्पष्ट निर्णय क्षमता पनि आवश्यक देखिन्छ ।
असन्तुष्ट पक्षका नेताहरूका लागि पनि सन्देश स्पष्ट छ—नयाँ पार्टी गठन गरेर दीर्घकालीन प्रभाव कायम राख्न सहज छैन । नेपालको राजनीतिक इतिहासमा विभाजनबाट जन्मिएका धेरै दल अन्ततः कमजोर बनेका उदाहरण प्रशस्त छन् ।
कांग्रेसभित्रको शक्ति संघर्ष अब विद्रोह र अविश्वासतर्फ जाने कि प्रतिस्पर्धा र सहकार्यतर्फ मोडिने भन्ने प्रश्नले नै पार्टीको आगामी दिशा तय गर्ने देखिन्छ ।
प्रतिक्रिया