केवल व्यक्तिलाई जोडेर बनाएको एकताले वीपीको उचाइ छुन सक्दैन : पूर्णबहादुर खड्का

काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसका निवर्तमान कार्यवाहक सभापति पूर्णबहादुर खड्काले पार्टीभित्र संवाद, सहमति र सम्पूर्ण एकताको आवश्यकता औंल्याउँदै वीपी कोइरालाको विचार, राष्ट्रियता, प्रजातन्त्र र समाजवादको मार्गदर्शनलाई वर्तमान परिस्थितिमा थप सान्दर्भिक रूपमा आत्मसात गर्नुपर्ने बताएका छन् ।

४४औँ वीपी स्मृति दिवसका अवसरमा आयोजित कार्यक्रममा बोल्दै खड्काले नेपाली कांग्रेसका विचार र आदर्शका प्रणेता तथा त्यसका निर्माताप्रति भावपूर्ण श्रद्धाञ्जली अर्पण गरे ।

उनले आफू कार्यवाहक सभापति भएदेखि निवर्तमान हुँदासम्मको अवधिमा सर्वोच्च अदालतमा मुद्दा लड्दा तथा निर्वाचन आयोगमा पार्टीका नेतासहित उपस्थित भएका सबै सन्दर्भमा धेरै विषय सार्वजनिक रूपमा राख्नुपर्ने आवश्यकता रहेको बताए ।

उनले भने, ‘नेपाली कांग्रेसका विचार र आदर्शका प्रणेता तथा त्यसका निर्माताप्रति म सबैको तर्फबाट भावपूर्ण श्रद्धाञ्जली अर्पण गर्न चाहन्छु ।

मैले कार्यवाहक सभापतिको जिम्मेवारी सम्हालेदेखि निवर्तमान हुँदासम्मको अवधिमा सर्वोच्च अदालतमा मुद्दा लड्दाखेरि, निर्वाचन आयोगमा हामी सबै जाँदाखेरि लगायतका सबै प्रसंगबारे कुनै कार्यक्रममा लामो समय लिएर देश तथा विदेशमा रहेका हाम्रा पार्टीका शुभेच्छुक, समर्थक, लोकतन्त्रवादी तथा सम्पूर्ण नेपाली दिदीबहिनी र दाजुभाइलाई धेरै कुरा बताउन बाँकी छ ।’

उनले देश तथा विदेशमा रहेका पार्टीका शुभेच्छुक, समर्थक, लोकतन्त्रवादी र सम्पूर्ण नेपाली नागरिकलाई पार्टीका विभिन्न घटनाक्रमबारे विस्तृत रूपमा जानकारी गराउन बाँकी रहेको उल्लेख गरे ।

खड्काले वीपी कोइरालाले जीवनभर संवादमार्फत समाधान खोज्ने नीति अवलम्बन गरेको स्मरण गर्दै पार्टीबीच, राजनीतिक दलहरूबीच तथा नेपाल राष्ट्रसँग जोडिएका सबै राष्ट्रवादी शक्तिबीच एकताको पक्षमा उहाँ निरन्तर उभिएको बताए ।

उनले वीपीले आफ्ना विचार र दृष्टिकोण स्पष्ट पार्ने क्रममा संवाद, सहमति र एकतालाई समाधानको मूल सूत्रका रूपमा अघि सारेको उल्लेख गर्दै जीवनको अन्तिम समयसम्म पनि पार्टी पंक्ति, युवा र देशलाई यही मार्गमा अघि बढाउन प्रेरित गरेको बताए । उनका अनुसार वीपीको नेतृत्व क्षमता, योग्यता, बुद्धिमत्ता र दूरदर्शिताका कारण देशको राजनीति लामो समयसम्म उहाँकै वरिपरि केन्द्रित भएको थियो ।

उनले भने, ‘पार्टीबीच, दलहरूबीच र नेपाल राष्ट्रसँग जोडिएका सबै राष्ट्रवादी शक्तिबीच एकता आवश्यक छ । वीपीले जीवनभर आफ्ना विचार र दृष्टिकोण राख्दा तथा संवादमार्फत समाधानका सूत्र प्रस्तुत गर्दा यी तीनवटै विषयलाई सधैं प्राथमिकतामा राख्नुभयो ।

उहाँले जीवनको अन्तिम क्षणसम्म पनि पार्टी पंक्ति, युवापुस्ता र देशलाई यही मार्गमा अघि बढ्न प्रेरित गर्नुभयो । जहिले पनि देशको राजनीति वीपीकै वरिपरि घुम्यो । हामीले उहाँजस्तो गर्विलो क्षमता, योग्यता, अपार बुद्धि र दूरदर्शिता भएको नेतृत्व पाएका थियौं, र कांग्रेसमा त्यस्ता नेताहरू पनि हुनुहुन्छ ।’

खड्काले नेपाली कांग्रेसले वीपी कोइरालाको विचार र नीतिलाई छोडेको निष्कर्ष केवल कुनै एउटा कालखण्ड वा रणनीतिका आधारमा निकाल्न नहुने बताए । उनले यस्तो बुझाइले वीपीप्रति अन्याय हुने धारणा राखे ।

उनले भने, ‘वीपी कोइरालाको विचार र नीतिलाई कांग्रेसले छोड्यो भन्ने निष्कर्ष केवल कुनै एउटा कालखण्ड वा रणनीतिका आधारमा निकाल्यौं भने हामीले वीपीप्रति अन्याय गरेको ठहर्छ भन्ने मेरो बुझाइ छ ।’

उनले २०३३ सालको तुलनामा अहिले नेपालको राष्ट्रियता झनै ठूलो संकटमा रहेको दाबी गर्दै देशको अस्तित्व नै चुनौतीपूर्ण अवस्थामा पुगेको टिप्पणी गरे । यस्तो अवस्थामा संवादमार्फत सहमतिको आधारमा नेपाली कांग्रेसभित्र सम्पूर्ण एकता कायम गर्नु सबैभन्दा ठूलो आवश्यकता भएको उनले बताए ।

खड्काले व्यक्तिहरूलाई मात्र जोडेर बनाइएको एकताले वीपीले देखाएको राष्ट्रियता, प्रजातन्त्र, समाजवाद तथा राजनीतिक उपलब्धिका उचाइहरू हासिल गर्न नसक्ने उल्लेख गरे । उनका अनुसार संवाद, सहमति र एकताको सूत्रमार्फत स्थापित हुने कांग्रेसभित्रको पूर्ण एकताले नै नैतिक तथा भौतिक शक्ति सिर्जना गर्नेछ ।

उनले भने, ‘२०३३ सालको भन्दा अहिले नेपालको राष्ट्रियता सयौं गुणा बढी संकटमा छ । नेपाल देश रहने कि नरहने भन्ने दोसाँधमा पुगेको छ । यस्तो अवस्थामा संवादमार्फत सहमतिको आधारमा नेपाली कांग्रेसमा सम्पूर्ण एकता कायम गर्नु अहिलेको सबैभन्दा ठूलो आवश्यकता हो ।

केवल व्यक्तिहरूलाई जोडेर बनाइएको एकताले वीपीले देखाउनुभएको राष्ट्रियता, प्रजातन्त्र, समाजवाद तथा उहाँले स्थापित गर्नुभएको उपलब्धि र उचाइलाई छुन सक्दैन ।

संवाद, सहमति र एकताको सूत्रमार्फत नेपाली कांग्रेसमा पूर्ण एकता आवश्यक छ । कांग्रेसभित्रको त्यही सम्पूर्ण एकताको नैतिक र भौतिक शक्तिका आधारमा देशभर नयाँ उत्साह सिर्जना हुनेछ, र त्यही नयाँ परिवेशको एकताले देशका राजनीतिक दलहरूलाई समेत एकताबद्ध गर्ने हैसियत नेपाली कांग्रेसले मात्र राख्न सक्छ ।’

उनले कांग्रेसभित्रको बलियो एकताले देशभर नयाँ उत्साह र नयाँ राजनीतिक वातावरण निर्माण गर्ने तथा त्यसकै आधारमा अन्य राजनीतिक दलहरूलाई समेत एकताबद्ध गर्ने हैसियत नेपाली कांग्रेससँग मात्र रहेको दाबी गरे । कार्यक्रममा नेपाली कांग्रेसका नेता डा. शेखर कोइराला, प्रकाशशरण महत, एनपी साउँदलगायतका नेताहरूले पनि सम्बोधन गरेका थिए ।